|
|

Genellikle planlama ve çizelgeleme karıştırılır. Bu bölümde üretim sistemleri içerisinde planlama ve çizelgelemenin tanımları yapılarak , üretim planlama ve
kontrol sistemleri ( manufacturing planning and control, MPC systems) içerisinde birbirleri ile olan ilişkilerine
değinilmiştir
Bir işletmenin Ana Üretim Planı ( Master Production Schedule, MPS), mevcut stok seviyelerine ve talep tahminlerine dayalı olarak
her bir nihai ürün için “ ne zaman” ve “ ne kadar” üretim yapılması
gerektiğini belirler. MPS çıktısı, kullanılan planlama ufku (planning horizon) içerisinde yer alan zaman birimleri ( genellikle hafta) üzerinden gereken üretim miktarlarını verir.
Malzeme Gereksinim Planı (MRP), MPS tarafından beslenir. MRP sistemi ürün ağacı bilgilerini, stok bilgilerini ve standard üretim zamanı bilgilerini kullanarak, siparişlerin karşılanabilmesi için gerekli iş emirlerini ve satın alma emirlerini oluşturur. MRP çalıştırıldıktan sonra, planlama ufkundaki zaman birimleri üzerine dağılmış parça ve malzeme gereksinimleri
oluşmuş olur.
Çizelgeleme ise üretim planının karşılanabilmesi, siparişlerin söz verilen teslimat tarihlerine yetişebilmesi için, işlerin hangi kaynaklar tarafından hangi sırayla yapılması gerektiğinin belirlenmesidir.
Bu kaynaklar, makineler, işçiler, malzemeler veya üretim sistemine kısıt oluşturan herşey olabilir. Çizelgeleme her kaynak için iş sırasını ve tahmini başlangıç ve bitiş tarihlerini belirler.
Bir başka deyişle; planlama yaptığınızda hangi üründen hangi
tarihler içerisinde ne kadar üretmeniz gerektiğini elde edersiniz, yani
ne yapacağınızı belirlemiş olursunuz. Bunu, mevcut sisteminizin iş yüküne,
kaynaklarınızın kapasitesi ve stok durumunuza göre nasıl yapacağınız,
hangi operasyonu hangi kaynağa atayacağınız, operasyonları hangi sırada
gerçekleştireceğiniz ise çizelgelemeye girer.
MRP/ERP yazılımları da, yani "planlama" yazılımları da,
çizelge tablosu (Gantt Şeması) oluştururlar. Bu yazılımların Gantt şeması
oluştururken ıskaladığı nokta ise "kaynakların durumunu" gözönüne
almamaktır. Bir başka deyişle, makinalarınızın ya da operatörlerinizin
ne durumda olduğuna bakmadan, iş olması durumunda kaynağın uygun olduğu
varsayımına dayanarak çizelgeleme yapar. Oysa kaynak kısıtının olmadığı,
sonsuz kaynağa sahip hiçbir işletme yoktur.
Çizelgeleme en basit anlamda bir sıralama problemi gibi gözükse de, çizelgeleme problemlerinin ardında sıralama probleminin çok ötesinde sistem verimliliğini artırıcı amaç fonksiyonları
vardır. Genel olarak, çizelgeleme yapılırken 3 temel amaç gözönünde bulundurulur. Bunlardan ilki, teslimat tarihleridir. Hedeflenen amaç çizelge oluşturulduktan sonra sistemde hiç geç kalmış işin bulunmamasıdır. İkinci hedef ise, bir işin üretim sistemi içerisinde harcadığı süreyi en aza indirmektir. Üçüncü temel amaç ise, kaynak kullanımının en üst düzeye çıkarılmasıdır. Bu üç temel amaç birbiriyle çelişebilir. Örnek olarak, teslimat tarihlerini karşılayabilmek için kapasite artırımına gitmenin kaynak kullanım yüzdelerini azaltacağı verilebilir.
Bir sıralama probleminin ötesinde üretim sisteminin ihtiyacı gözönüne alınarak belirlenen performans kriterlerine göre oluşturulan iyi bir çizelgeleme sistemi ile pek çok
şirket, ara stok ve envanter seviyelerinde düşüşleri, verimlilikte ve teslimat performanslarında artışı başarmıştır.
Çizelgeleme, üretim planlama ve kontrol sisteminin, fabrikaya yansıyan ana yüzüdür. Bir sonlu kapasite çizelgeme yazılımı ile fabrikada üretimin o anki durumu hakkında bilgiye sahip olduğunuzdan ani siparişlere daha hızlı cevap verebilirsiniz. Potansiyel siparişler için test yüklemeleri yaparak , teslimatlar için daha gerçekçi tarihler
belirliyebilirsiniz. Fazla mesai çalışmanın üretim kapasitesi üzerindeki etkisini gerçek uygulamaya geçmeden test edebilirsiniz. İyi bir çizelgeleme sistemi ile daha gerçekçi iş sıralamaları,
parti büyüklüklerinde azalma ve daha kısa üretim zamanlarına ulaşmayı başarabilirsiniz.
Üretim planlama ve kontrol sisteminin (MPC), planlama kısmı ne kadar iyi çalışırsa çalışsın, üretimin fabrikaya yansıyan bölümünde gerçekçi sıralamaları yakalayamıyor ve üretim sisteminin anlık durumu hakkında
yeterli bilgi alamıyorsanız, verimliliği artırmaya giden yolda atmanız gereken adım iyi bir çizelgeleme
sistemi edinmektir.
|